Tereny zielone - ZBIORNIKI WODNE

Do najpopularniejszych urządzeń wodnych stosowanych na terenach zieleni należą niewielkie stawy i baseny.Na podłożu nieprzepuszczalnym, przy wysokim poziomie wody pod­skórnej, która zasilać będzie zbiornik, można budować staw bez uma­cniania dna. W tym wypadku przede wszystkim zwracamy uwagę na roboty ziemne, które powinny być dobrze przemyślane, aby uniknąć przykrych niespodzianek w postaci nadmiaru lub braku ziemi. Warstwęziemi urodzajnej zebranej przy robieniu wykopu, oczywiście, chronimy odpowiednio, aby ją wykorzystać. Pozostałą ziemię z wykopu zużywamy na podwyższenie i ukształtowanie brzegów zgodnie z projektem. Nasypy ubijamy lub zalewamy wodą. Sposób umocnienia brzegów zależny jest od warunków. Brzeg o łagodnym spadku, najbardziej zresztą pożądany, zwykle umocnienia nie wymaga. Na podłożu przepuszczalnym zaleca się umocnienie brzegu cienką warstwą gliny i kamieniami. Strome brzegi wymagają mocniejszego zabezpieczenia kamieniami, darniną układaną warstwami oraz kiszkami faszynowymi. Tego rodzaju umocnienia stoso­wane są także przy zabezpieczeniu brzegów większych zbiorników i cie­ków wodnych zarówno naturalnych, jak i sztucznych.Jeżeli dno stawu stanowi glina, należy pokryć ją cienką warstwą żwiru i uwałować. Mając do dyspozycji na miejscu tłustą glinę, stosować ją możemy z powodzeniem do umocnienia dna na terenie przepuszczal­nym. Na uformowane i uwałowane dno nakładamy glinę ciętą w płyty, w 2 lub 3 warstwach, w ten sposób, aby styki pierwszej warstwy nakryte zostały płytami warstwy następnej. Po ułożeniu gliny ubijamy ją silnie i nakrywamy warstwą piasku.Najczęściej stosowanym materiałem przy budowie stawów ozdo­bnych jest papa dachowa zwykła lub bitumiczna (rys. 113). Podłoże pod papę powinno być odpowiednio przygotowane. Na gruncie nie poruszonym wystarczy odpowiednio uformować powierzechnię dna. Na gruncie niejed­nolitym, na nasypach, rumowiskach itp., podkład pod papę przygotowu­jemy w taki sam sposób jak umocnioną tłuczniem ceglanym lub kamien­nym drogę o nawierzchni żwirowej, dokładnie wałując. Papę układa się w 2—5 warstwach, robiąc zakłady szerokości 15 cm, sklejane lepikiem na gorąco. Następną warstwę układamy w tym samym kierunku, uważa­jąc, aby łączenia pasów wypadały na przemian, i kleimy lepikiem na całej powierzchni. W miejscach załamań, krzywizn itp. wkleja się odpowiednie wycinki papy, łącząc je jednocześnie z pasami głównymi. Układanie papy i klejenie lepikiem wykonane musi być bardzo dokładnie. Na linii zwier­ciadła wody dookoła brzegu ustawione są krawężniki, na które zachodzi papa podwinięta za krawężnikiem pod darń, tworząc kryty rowek przele­wowy.Zbiorniki wykonane z papy są trwałe; dzięki elastyczności materiałów użytych do budowy (papa, lepik, smoła) nie pękają na mrozie. W Poznaniu np. istnieją stawy papowe budowane w r. 1905, które dotychczas znajdują się w dobrym stanie, choć nakłady na konserwację są minimalne.Papę można także używać do budowy niewielkich zbiorników o kształ­tach regularnych. Efektownie wyglądają regularne baseny papowe, któ­rych brzegi wyłożone są płytami betonowymi lub kamieniami. Głębo­kość zbiorników papowych nie powinna przekraczać 100—120 cm, dla większości roślin wodnych należy więc przewidzieć miejscowe zagłębie­nie dna.